Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkan Vekili ve Antalya Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği (AESOB) Başkanı Adlıhan Dere, akaryakıt istasyonları bünyesinde faaliyet gösteren marketlerin süpermarketlere dönüştüğünü belirterek, uygulamanın hem mevzuata aykırı olduğunu hem de küçük esnafı zor durumda bıraktığını söyledi.
Akaryakıt istasyonlarında geçmişte yalnızca sınırlı ihtiyaçların karşılandığı küçük satış alanlarının, son yıllarda genişletilerek her türlü ürünün satıldığı marketlere dönüştüğünü ifade eden Dere, denetim eksikliğine dikkat çekti. Dere, “Bizim bakkalımız, büfemiz, pastanemiz hangi ürünleri satıyorsa, petrol istasyonlarının içindeki marketlerde de hepsi var. Bisküviyle madeni yağ, çerezle üstübü yan yana satılıyor” dedi.
Esnafın faaliyet alanlarının ruhsatlarla net biçimde belirlendiğini vurgulayan Dere, “Biz faaliyet alanımızın dışına çıktığımızda zabıta ve ilgili kurumlar hemen müdahale ediyor. Ancak petrol istasyonlarındaki marketlere aynı hassasiyet gösterilmiyor” diye konuştu.
‘Esas faaliyetleri akaryakıt’
Akaryakıt istasyonlarının temel faaliyet alanının akaryakıt satışı olduğunu hatırlatan Dere, “Market olabilir, 7/24 açık olabilir, acil ihtiyaçlar karşılanabilir. Ancak bugün gelinen noktada bu alanlar 60-70 metrekarelik devasa marketlere dönüştü. İçinde kafe, pastane, unlu mamuller satışı yapılıyor. Mevzuatın açıkça aşıldığını görüyoruz” ifadelerini kullandı.
‘Mevzuat için adım atacağız’
Konuya ilişkin hukuki ve idari çalışma başlatacaklarını belirten Dere, “Mevzuatı uzmanlarımızla inceleyeceğiz. Gerekirse belediyeler ve bakanlıklar nezdinde girişimde bulunacağız. Bu alanların zapturapt altına alınması gerekiyor” dedi.
‘Komisyon farkı esnafı eziyor’
Petrol istasyonlarındaki marketlerle rekabetin bir başka boyutunun da kredi kartı ve komisyon farkları olduğunu vurgulayan Dere, sigara satışları üzerinden yaşanan sorunu şöyle anlattı:
“Bizim sigara satışında ortalama kârımız yüzde 3,8. Ancak para hesabımıza 32 gün sonra yatıyor. Peşin almak istersek bankaya yüzde 4’ün üzerinde komisyon ödüyoruz. Yani kârımızdan fazlasını bankaya veriyoruz. Petrol istasyonları ise yüksek ciroları nedeniyle bu yükü hissetmiyor.”
Adlıhan Dere, “Bayi ve büfe esnafımızın tek geçim kaynağı bu işler. Akaryakıt istasyonlarında akaryakıtın yanında her şey satılır hale geldi. Bu durum küçük esnafı her geçen gün daha da sıkıntıya sokuyor” diyerek düzenleme çağrısını yineledi.
