Türkiye İstatistik Kurumu’nun açıkladığı Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verileri, tarım sektöründe maliyet yükünün yeni yılda da hafiflemediğini gösterdi. Ocak 2026 verilerine göre endeks, bir önceki aya göre yüzde 3,86 arttı. Yıllık bazda artış yüzde 30,59 olurken, on iki aylık ortalamalara göre yükseliş yüzde 32,47 olarak kaydedildi. Veriler, üreticinin ekimden hasada kadar hemen her aşamada artan maliyet baskısıyla karşı karşıya olduğunu ortaya koydu.
Ana gruplarda yükseliş devam etti
Tarım-GFE’nin ana gruplarına bakıldığında da maliyet artışının genele yayıldığı görüldü. Bir önceki aya göre tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi yüzde 4,07 artarken, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksi yüzde 2,58 yükseldi. Bu tablo, yalnızca günlük üretim giderlerinin değil, yatırım tarafındaki maliyetlerin de üretici üzerinde baskı oluşturmaya devam ettiğine işaret etti.
Yıllık bazda bakıldığında ise tarımda kullanılan mal ve hizmetlerdeki artış yüzde 32,09’a ulaştı. Tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetlerde yıllık artışın yüzde 22,01 olması, üreticinin hem mevcut üretimi sürdürürken hem de yeni yatırım planları yaparken daha yüksek maliyetlerle karşı karşıya kaldığını gösterdi.
En dikkat çeken artış veteriner harcamalarında
Alt kalemlerdeki değişim, tarımsal üretimin farklı alanlarında maliyet baskısının nasıl derinleştiğini de ortaya koydu. Yıllık değişimde en yüksek artış yüzde 43,74 ile veteriner harcamalarında görüldü. Bu oran, özellikle hayvancılıkla uğraşan üreticiler açısından bakım, tedavi ve koruyucu sağlık giderlerinin giderek daha ağır bir yük haline geldiğini gösteriyor.
Aylık bazda en yüksek artış ise yüzde 13,28 ile diğer mal ve hizmetler grubunda gerçekleşti. Bu kalemdeki sert yükseliş, tarımsal üretimde doğrudan ya da dolaylı kullanılan birçok gider unsurunun aynı anda arttığına işaret ediyor. Böylece üreticinin yalnızca ana girdilerde değil, yan harcama kalemlerinde de daha yüksek maliyetlerle karşı karşıya kaldığı anlaşılıyor.
Üretici üzerindeki baskı sürüyor
Ocak ayı verileri, tarım sektöründe maliyet baskısının geçici olmaktan çıktığını ve yapısal bir sorun olarak varlığını sürdürdüğünü gösteriyor. Aylık artışın yüksek seyretmesi, yılın ilk ayında üreticinin yeni bir maliyet dalgasıyla karşı karşıya kaldığını ortaya koydu. Özellikle yem, ilaç, bakım, hizmet ve yatırım kalemlerindeki yükseliş, üretim planlamasını daha da zorlaştırabilecek bir tablo yaratıyor.
Tarım-GFE’deki bu seyir, önümüzdeki dönemde üretim maliyetleri ile tüketici fiyatları arasındaki ilişkinin daha da yakından izleneceğine işaret ediyor. Çünkü tarlada, ahırda ve serada yükselen her maliyet kalemi, zincirin ilerleyen aşamalarında gıda fiyatları üzerinde de yeni baskılar oluşturabiliyor.
