Ekonomi

Savaş tezgahı vurdu

ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşın tetiklediği enerji krizi, sebze ve meyve fiyatlarını reyonlarda sert şekilde yukarı çekti. Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla artan akaryakıt maliyetleri nakliyeye yansıdı; salatalık ve patlıcanın kilosu 125 TL’ye kadar çıktı.

Ortadoğu’da 28 Şubat’ta başlayan sıcak çatışmaların ekonomik etkileri, doğrudan mutfaklara yansımaya başladı. Enerji maliyetlerindeki artış, tarladan sofraya uzanan zincirin her halkasında fiyatları yukarı çekerken, sebze ve meyve grubunda sert bir maliyet baskısı oluştu. Özellikle nakliye giderlerinin yükselmesi, pazarlarda ve market raflarında etiketlerin hızla değişmesine neden oldu.

İki ayda yüzde 43 artış

Verilere göre Türkiye genelinde taze sebze ve meyve grubunda fiyat artışı dikkat çekici seviyelere ulaştı. Şubat ayında aylık artış yüzde 17,55 olurken, yıllık artış yüzde 54,06’ya çıktı. Ocak ve şubat aylarını kapsayan toplam yükseliş ise yaklaşık yüzde 43 seviyesinde gerçekleşti. Mart ayıyla birlikte bu artışın “maliyet patlamasına” dönüştüğü ifade ediliyor.

Şubatta sinyal verdi

Türkiye Ziraat Odaları Birliği verileri, fiyatlardaki yükselişin savaş öncesinde de başladığını ancak martta hızlandığını ortaya koydu. Şubat ayında en fazla artış yüzde 50,3 ile marulda görülürken, sivri biber yüzde 34,2, salatalık yüzde 29,9 ve kabak yüzde 18,4 oranında zamlandı.

Martta 100 TL eşiği aşıldı

Mart ayının ilk yarısına ait hal ve market verileri ise tabloyu daha net ortaya koydu. Buna göre patlıcan ve salatalık fiyatları kilogram başına 125 TL’ye kadar yükseldi. Marul 80-90 TL bandına çıkarken, domates fiyatları da 40-60 TL arasında değişti.

Uzmanlara göre enerji ve nakliye maliyetlerindeki artış sürdükçe, sebze ve meyve fiyatlarında yukarı yönlü baskının devam etmesi bekleniyor.